A na-eme ọmụmụ na mmezi nke ezi nke oge a dịka mkpa mmadụ si dị. Ebumnuche ya bụ ime ka ezi ghara iri nri, too ngwa ngwa, mepụta ihe karịa ma nwee oke anụ dị nro. Ọ na-esiri gburugburu ebe obibi ike imezu ihe ndị a chọrọ, yabụ ọ dị mkpa ịrụ ọrụ nke ọma na gburugburu ebe obibi e ji aka rụọ!
Nchekwa oyi na okpomọkụ, njikwa iru mmiri akọrọ, sistemụ nsị mmiri, ịdị mma ikuku n'ụlọ anụ ụlọ, sistemụ njem, usoro nri, ịdị mma akụrụngwa, njikwa mmepụta, nri na nri, teknụzụ ịzụ ụmụ na ihe ndị ọzọ niile na-emetụta arụmọrụ mmepụta na ọnọdụ ahụike nke ezì.
Ọnọdụ anyị na-eche ihu ugbu a bụ na ọrịa na-efe efe nke ezi na-akawanye njọ, ọgwụ mgbochi na ọgwụ anụmanụ na-akawanye njọ, ọ na-esikwa ike ịzụlite ezi. Ọtụtụ ugbo ezi ka na-enwetaghị uru ma ọ bụ ọbụna mfu mgbe ahịa ezi erutela ọkwa kachasị elu ma dịgide ogologo oge.
Mgbe ahụ, anyị enweghị ike ịkwụsị iche echiche ma ụzọ dị ugbu a isi lụso ọrịa ezì ọgụ ziri ezi ma ọ bụ ma ntụziaka ahụ ezighi ezi. Anyị kwesịrị ichebara ihe kpatara ọrịa ahụ echiche n'ụlọ ọrụ ezì. Ọ̀ bụ n'ihi na nje na nje bacteria siri ike ma ọ bụ na nhazi nke ezì adịghị ike?
Ya mere, ugbu a, ụlọ ọrụ ahụ na-elebara ọrụ mgbochi ọrịa nke ezì anya nke ukwuu!
Ihe ndị na-emetụta ọrụ mgbochi ọrịa nke ezì na-anaghị akọwapụta:
1. Nri
N'ime usoro nke ọrịa nje, a na-arụ ọrụ usoro ahụ ji alụso ọrịa ọgụ nke anụmanụ, ahụ na-emepụta ọtụtụ cytokines, ihe ndị metụtara kemịkalụ, protein nkebi akọrọ, ọgwụ mgbochi ọrịa, wdg, ọnụego metabolic na-abawanye nke ukwuu, mmepụta okpomọkụ na-abawanye ma na-amụba okpomọkụ ahụ, nke chọrọ ọtụtụ nri.
Nke mbụ, a chọrọ ọtụtụ amino acid iji mepụta protein, ọgwụ mgbochi na ihe ndị ọzọ na-arụ ọrụ n'oge a na-adịghị anya, nke na-ebute mmụba nke mfu protein ahụ na mwepụ nitrogen. N'ime usoro ọrịa nje, inye amino acid sitere na mmebi nke protein ahụ n'ahụ n'ihi na agụụ na nri anụmanụ na-ebelata nke ukwuu ma ọ bụ ọbụna na-ebu ọnụ. Mmega ahụ ka mma ga-eme ka ọchịchọ maka vitamin na ihe ndị ọzọ dị na ya dịkwuo elu.
N'aka nke ọzọ, ihe ịma aka nke ọrịa na-efe efe na-eduga na nrụgide oxidative n'ime anụmanụ, na-emepụta ọtụtụ radicals free ma na-amụba oriri nke antioxidants (VE, VC, Se, wdg).
N'ihe ịma aka nke ọrịa na-efe efe, a na-eme ka metabolism anụmanụ dịkwuo mma, mkpa maka ihe oriri na-abawanye, a na-agbanwekwa nkesa nri nke anụmanụ site na uto gaa na mgbochi ọrịa. Mmeghachi omume metabolic ndị a nke anụmanụ bụ iguzogide ọrịa na-efe efe ma dị ndụ ruo n'ókè o kwere mee, nke bụ nsonaazụ nke mgbanwe ogologo oge ma ọ bụ nhọrọ ebumpụta ụwa. Agbanyeghị, n'okpuru nhọrọ ebumpụta ụwa, usoro metabolic nke ezi na ihe ịma aka nke ọrịa na-efe efe na-apụ n'anya na nhọrọ ebumpụta ụwa.
N'afọ ndị na-adịbeghị anya, ọganihu nke ịzụ ezì emeela ka ikike ito nke ezì na uto nke anụ ndị na-adịghị ike dịkwuo mma. Ozugbo ezì ndị dị otú ahụ butere ọrịa, ụzọ nkesa nke nri ndị dịnụ na-agbanwe ruo n'ókè ụfọdụ: nri ndị e kenyere na sistemu ahụ ji alụso ọrịa ọgụ na-ebelata, nri ndị e kenyere maka uto na-abawanye.
N'ọnọdụ ahụike, nke a bara uru n'ụzọ ebumpụta ụwa iji melite arụmọrụ mmepụta (a na-eme ọmụmụ ezi n'ọnọdụ ahụike dị mma), mana mgbe ọrịa na-efe efe na-abịa, ezi ndị dị otú ahụ nwere obere mgbochi ọrịa na ọnwụ dị elu karịa ụdị ochie (ezì ndị dị na China na-eto nwayọ nwayọ, mana iguzogide ọrịa ha dị elu karịa ezi ndị mba ọzọ nke oge a).
Ilekwasị anya mgbe niile n'ịhọrọ imeziwanye arụmọrụ uto agbanweela nkesa nke ihe oriri, nke ga-achụpụ ọrụ ndị ọzọ na-abụghị uto. Ya mere, ịzụlite ezi ndị dị gịrịgịrị nwere ike imepụta ihe dị elu ga-enye ọkwa nri dị elu, ọkachasị n'ihe ịma aka nke ọrịa na-efe efe, iji hụ na e nyere nri, ka e wee nwee ihe oriri zuru oke maka ịgba ọgwụ mgbochi, na ezi nwere ike imeri ọrịa na-efe efe.
Ọ bụrụ na e nwee obere ebili mmiri nke ịzụ ezi ma ọ bụ nsogbu akụ na ụba n'ugbo ezi, belata nri ezi na-enye. Ozugbo ọrịa a malitere, ihe ga-esi na ya pụta nwere ike ịkpata ọdachi.
2. Nrụgide
Nchekasị na-ebibi usoro mucous nke ezi ma na-eme ka ohere nke ibute ọrịa dịkwuo elu n'ime ezi.
nrụgidena-eduga n'ịba ụba nke radicals ndị na-enweghị oxygen ma na-ebibi permeability nke membrane cell. Permeability nke membrane cell mụbara, nke mere ka nje bacteria bata na sel; Nchekasị na-eduga na mkpali nke sympathetic adrenal medullary system, na-aga n'ihu na-akpakọ akwara visceral, mucosal ischemia, hypoxic mercy, ọnya ọnya; Nchekasị na-eduga na nsogbu metabolic, mmụba nke ihe acidic intracellular na mmebi mucosal nke cell acidosis kpatara; Nchekasị na-eduga na mmụba nke glucocorticoid secretion na glucocorticoid na-egbochi mmeghari ohuru nke sel mucosal.
Nchekasị na-eme ka ohere nke iwepụ nsị n'ime ezì dịkwuo elu.
Ihe dị iche iche na-akpata nrụgide na-eme ka ahụ mmadụ mepụta ọtụtụ radicals na-enweghị oxygen, nke na-emebi mkpụrụ ndụ endothelial vascular, na-akpali nchịkọta granulocyte intravascular, na-eme ka mmepe nke microthrombosis na mmebi mkpụrụ ndụ endothelial dịkwuo ngwa ngwa, na-eme ka mgbasa nke nje virus dịkwuo mfe, ma na-eme ka ohere nke iwepụ ihe ndị na-emerụ ahụ dịkwuo elu.
Nchekasị na-ebelata ike ọgwụgwụ ahụ ma na-eme ka ohere nke enweghị ike ịkwụsi ike n'ime ezi dịkwuo elu.
N'otu aka, nhazi endocrine n'oge nrụgide ga-egbochi sistemu ahụ ji alụso ọrịa ọgụ, dịka glucocorticoid nwere mmetụta mgbochi na ọrụ ahụ ji alụso ọrịa ọgụ; N'aka nke ọzọ, mmụba nke radicals na-enweghị oxygen na ihe ndị na-ebute mbufụt nke nrụgide na-akpata ga-emebi mkpụrụ ndụ ahụ ji alụso ọrịa ọgụ ozugbo, na-ebute mbelata nke ọnụọgụ sel ndị na-alụso ọrịa ọgụ na enweghị ike iwepụta interferon, na-ebute mbelata nke immunosuppression.
Ngosipụta kpọmkwem nke mbelata ihe mgbochi ọrịa na-abụghị nke a kapịrị ọnụ:
● nsị anya, ebe a na-agbawa agbawa, ọbara ọgbụgba azụ na nsogbu atọ ndị ọzọ ruru unyi
Ọbara ọbara n'azụ, akpụkpọ ahụ ochie na nsogbu ndị ọzọ na-egosi na usoro ahụ ji alụso ọrịa ọgụ mbụ, elu ahụ na ihe mgbochi mucosal mebiri emebi, nke na-eme ka nje ndị na-efe efe banye n'ahụ ngwa ngwa.
Isi ihe dị na lacrimal plaque bụ na lacrimal gland na-ewepụta anya mmiri mgbe niile iji gbochie ọrịa nje ndị ọzọ site na lysozyme. Lacrimal plaque na-egosi na ọrụ nke mucosal immune barrier dị n'elu anya ebelatala, a ewepụbeghịkwa nje ahụ kpamkpam. O gosikwara na otu ma ọ bụ abụọ nke SIgA na protein ndị ọzọ dị na mucosa anya ezughị oke.
● mmebi arụmọrụ kụrụ mkpụrụ
Ọnụọgụ mwepụ nke mkpụrụ osisi nchekwa dị oke elu, mkpụrụ osisi dị ime na-akwụsị ime, na-amụ nwa nwụrụ anwụ, mummies, ezì na-adịghị ike, wdg;
Oge estrous na-adịte aka ma laghachi n'ọkpụkpụ azụ mgbe a mụsịrị nwa; Mmiri ara ehi nke mkpụrụ osisi na-enye nwa ara belatara, ike mgbochi nke ụmụ amụrụ ọhụrụ adịghị mma, mmepụta ha adịghị ngwa ngwa, ọnụọgụ afọ ọsịsa dịkwa elu.
E nwere usoro mucosal n'akụkụ mucosal niile nke ahịhịa, gụnyere ara, usoro nri, akpanwa, usoro ọmụmụ, tubules nke akụrụ, glands akpụkpọ ahụ na submucosa ndị ọzọ, nke nwere ọrụ mgbochi ọrịa dị iche iche iji gbochie ọrịa nje.
Were anya dị ka ihe atụ:
① Akpụkpọ ahụ epithelial nke anya na ihe ndị dị na ya na-emepụta lipid na mmiri na-eme ka nje ndị na-akpata ọrịa ghara ịdị irè.
②Ọgwụ nje bacteriaihe ndị glands na-ewepụta n'ime epithelium mucosal anya, dị ka anya mmiri nke lacrimal glands na-ewepụta, nwere nnukwu lysozyme, nke nwere ike igbu nje bacteria ma gbochie mmụba nje bacteria, ma mepụta ihe mgbochi kemịkalụ nye nje ndị na-akpata ọrịa.
③ Macrophages na mkpụrụ ndụ ihe nketa nke NK nke na-egbu egbu nke na-ekesa n'ime mmiri anụ ahụ nke mkpụrụ ndụ epithelial mucosal nwere ike imebi nje ma wepụ mkpụrụ ndụ ndị nje butere, na-emepụta ihe mgbochi mkpụrụ ndụ ahụ ji alụso ọrịa ọgụ.
④ Mgbochi akpụkpọ ahụ dị n'ime mpaghara ahụ bụ immunoglobulin SIgA nke mkpụrụ ndụ plasma kesara n'ime anụ ahụ njikọ nke subepithelial oyi akwa nke akpụkpọ ahụ anya na protein zuru oke nke kwekọrọ na ọnụọgụ ya.
Mpagharamgbochi ọrịa mucosana-arụ ọrụ dị mkpa nanchekwa ahụ ji alụso ọrịa ọgụ, nke nwere ike iwepụ nje ndị na-akpata ọrịa n'ikpeazụ, kwalite mgbake ahụike ma gbochie ọrịa ugboro ugboro.
Akpụkpọ ahụ ochie na ebe ndị a dọwara adọwa nke osisi na-egosi mmebi nke mgbochi mucosal zuru oke!
Ụkpụrụ: nri kwesịrị ekwesị na ntọala siri ike; Nchedo imeju na iwepụ nsị iji melite ahụike; Belata nrụgide ma mee ka gburugburu ebe obibi dị n'ime sie ike; Ọgwụ mgbochi ezi uche dị na ya iji gbochie ọrịa nje.
Gịnị mere anyị ji etinye oke mkpa n'ihe gbasara nchekwa imeju na iwepụ nsị n'ahụ n'imeziwanye ihe mgbochi ọrịa na-abụghị nke a kapịrị ọnụ?
Imeju bụ otu n'ime ndị so na sistemụ mgbochi ahụ ji alụso ọrịa ọgụ. Mkpụrụ ndụ ndị na-alụso ọrịa ọgụ dị ka macrophages, mkpụrụ ndụ NK na NKT bụ ndị kacha baa ụba n'ime imeju. Macrophages na lymphocytes dị n'ime imeju bụ isi ihe na-eme ka ahụ ghara ịlụ ọgụ na mgbochi ahụ ji alụso ọrịa ọgụ! Ọ bụkwa mkpụrụ ndụ bụ isi nke mgbochi ahụ ji alụso ọrịa ọgụ na-anaghị akọwapụta ihe! Pasent iri isii nke macrophages dị n'ahụ dum na-agbakọta n'ime imeju. Mgbe ha banyere n'ime imeju, a ga-elo ma wepụ ọtụtụ antigens sitere na eriri afọ site na macrophages (mkpụrụ ndụ Kupffer) n'ime imeju, akụrụ ga-asachapụkwa obere akụkụ; Na mgbakwunye, mkpụrụ ndụ Kupffer ga-elo ma kpochapụ ọtụtụ nje virus, ihe mgbagwoju anya antigen bacterial na ihe ndị ọzọ na-emerụ ahụ site na mgbasa ọbara iji gbochie ihe ndị a na-emerụ ahụ imebi ahụ. A ga-ewepụ ihe mkpofu nsí nke imeju sachara site na bile gaa na eriri afọ, wee si nsi chụpụ ya n'ahụ site na nsị.
Dịka ebe nri na-agbanwe metabolism, imeju na-arụ ọrụ a na-apụghị ịgbanwe agbanwe na mgbanwe dị mma nke ihe oriri!
N'okpuru nrụgide, ezi ga-eme ka metabolism dịkwuo elu ma melite ikike mgbochi nrụgide nke ezi. N'ime usoro a, free radicals n'ime ezi ga-amụba nke ukwuu, nke ga-eme ka ibu nke ezi dịkwuo elu ma mee ka mgbochi ahụ daa. Mmepụta nke free radicals na-ejikọta nke ọma na ike nke metabolism ike, ya bụ, ka metabolism nke ahụ na-esikwu ike, otú ahụ ka a ga-emepụta free radicals. Ka metabolism nke akụkụ ahụ na-esikwu ike, otú ahụ ka free radicals ga-esi dịkwuo mfe ma sie ike ha. Dịka ọmụmaatụ, imeju nwere ọtụtụ enzymes, nke na-esonyeghị naanị na metabolism nke carbohydrates, protein, abụba, vitamin na hormones, kamakwa nwere ọrụ nke detoxification, secretion, excretion, coagulation na immunosuppression. Ọ na-emepụta free radicals karịa ma na-emerụ ahụ karịa site na free radicals.
Ya mere, iji melite mgbochi ọrịa na-abụghị nke a kapịrị ọnụ, anyị ga-elebara anya na nchekwa imeju na iwepụ nsị nke ezì!
Oge ozi: Ọgọst-09-2021
